Over transparantie, risico’s en een bestuurlijk vacuüm
De afgelopen weken heeft Hart voor Muiderberg intensief gecorrespondeerd met het Warmtebedrijf Muiderberg (Wattnu) over de financiële haalbaarheid van het warmtenet en de risico’s voor inwoners. Tegelijkertijd ontving Ron Slockers een schriftelijke reactie van de gemeente Gooise Meren op zijn open brief over mogelijke structurele tekorten bij het warmtenet.
Wie deze twee lijnen naast elkaar legt, ziet iets opmerkelijks gebeuren.
Van open cc naar één-op-één
In eerste instantie verliep de mailwisseling tussen Hart voor Muiderberg en Warmtenet Muiderberg transparant: met raadsleden, griffie en andere betrokkenen in cc. Gaandeweg werd die cc-lijst losgelaten. Warmtenet gaf daarbij aan dat verdere discussie met iedereen in cc “contraproductief” zou kunnen zijn, omdat men inhoudelijk grotendeels tot elkaar zou zijn gekomen.
Maar juist in die fase wordt een aantal fundamentele punten expliciet benoemd.
Wat Warmtenet zegt
In hun mail aan Hart voor Muiderberg erkent Warmtenet expliciet dat:
- de haalbaarheid van het warmtenet in hoge mate afhangt van het aantal deelnemers en de warmtevraag per aansluiting;
- bewoners vóór definitieve financiering juridisch geen investerings- of exploitatierisico dragen;
- er wél reële scenario’s zijn met gevolgen voor bewoners, zoals hogere tarieven tot het ACM-maximum, herstructurering of een doorstart;
- deze gevolgen door bewoners individueel moeten worden meegewogen.
Tegelijk stelt Warmtenet dat bij een extreem scenario, zoals een faillissement zonder perspectief, de verantwoordelijkheid niet bij het warmtebedrijf ligt maar bij de gemeente, vanwege het “gouden aandeel”. Dat zou een politieke afweging zijn waar het warmtebedrijf buiten staat.
Kort gezegd: bij tegenvallers wijst Warmtenet richting de gemeente.
Wat de gemeente zegt
In de brief van de gemeente Gooise Meren aan Ron Slockers wordt een andere positie ingenomen. De gemeente stelt dat:
- Wattnu en het warmtebedrijf verantwoordelijk zijn voor de ontwikkeling van het warmtenet;
- inhoudelijke vragen over aannames en businesscase daar thuishoren;
- de gemeente geen systeem zal ondersteunen dat structureel verliesgevend is zonder sluitende dekking;
- inzet van publieke middelen bij infrastructuurprojecten “gebruikelijk” kan zijn, maar altijd pas na politieke besluitvorming.
Wat ontbreekt in de brief:
- geen toezeggingen;
- geen garanties;
- geen afbakening van scenario’s;
- geen expliciete verantwoordelijkheid vooraf.
Kort gezegd: de gemeente positioneert het project primair bij het warmtebedrijf.
En bewoners?
Tussen deze twee posities ontstaat een spanningsveld. Warmtenet zegt: bij problemen is het een politieke kwestie. De gemeente zegt: het project ligt bij Wattnu en het warmtebedrijf. En ondertussen worden inwoners gevraagd zich te oriënteren op een startcontract.
Daar zit precies de kern van de zorg die Hart voor Muiderberg steeds heeft benoemd:
niet of het proces zorgvuldig is ingericht, maar of bewoners vóórdat zij een commitment overwegen voldoende inzicht hebben in:
- welke aannames nog onzeker zijn;
- wat de gevolgen zijn als die aannames niet kloppen;
- en wie dan uiteindelijk verantwoordelijkheid draagt.
Het feit dat bewoners juridisch geen investeringsrisico dragen, betekent niet dat zij geen gevolgen ondervinden. Hogere tarieven, aangepaste voorwaarden of collectieve doorstarts zijn geen abstracte scenario’s, maar concrete uitkomsten die direct raken aan betaalbaarheid en keuzevrijheid.
Geen technisch detail, maar een bestuurlijke vraag
Deze mailwisseling laat zien dat het hier niet gaat om een rekenmodel of één specifieke aannameset. Het gaat om een bestuurlijke vraag die nog open ligt:
wie neemt vooraf verantwoordelijkheid voor tegenvallers bij een collectief systeem dat grote gevolgen heeft voor een heel dorp?
Zolang die vraag niet expliciet wordt beantwoord, blijft er een bestuurlijk vacuüm bestaan waarin bewoners keuzes moeten maken zonder dat het totale risicobeeld helder is.
Hart voor Muiderberg blijft dit traject volgen, juist vanuit het perspectief van álle inwoners — ook degenen die afwachten, twijfelen of niet participeren. Transparantie betekent wat ons betreft niet alleen uitleg over proces en toetsing, maar ook helderheid over verantwoordelijkheden vóórdat er keuzes worden gevraagd.
Reactie plaatsen
Reacties